انجمن موزه، حفاظت و مرمت آثار تاریخی ایران موزه، حفاظت و مرمت 1 1 2025 06 22 Study of readability in historical papers treated with nanotechnology Case study: investigation of yellowness of historical papers deacidified with nano calcium hydroxide in isopropanol بررسی خوانایی در کاغذهای تاریخی درمان شده با نانو تکنولوژی، مطالعه موردی: بررسی زردی کاغذهای تاریخی اسیدزدایی شده با نانوهیدروکسید کلسیم در ایزوپروپانول 1241 FA فاطمه قدرتی برنج آبادی دانشجوی دکتری مرمت اشیاء فرهنگی- تاریخی، دانشگاه هنر ایران، تهران، ایران محمد تقی آشوری استاد، دانشکده هنرهای کاربردی، دانشگاه هنر ایران، تهران، ایران مریم افشارپور دانشیار، پژوهشگاه شیمی و مهندسی شیمی ایران، البرز، ایران Journal Article 2023 07 24 Readability means the ability to understand and interpret the work of art easily and correctly. Readability in works of art indicates their clarity and comprehensibility and can create a deeper impact and connection with the audience. Readability in historical works has two aspects, the material aspect and the spiritual aspect. The material aspect is related to the structure and constituent components of the work, which can be understood through physical-chemical experiments and technical studies, and the spiritual aspect actually includes the meaning, cultural and social values, aesthetics, and other intangible characteristics of the work. <br />Acidification is one of the effective factors in deterioration, yellowing and reducing the material readability of historical papers. In order to investigate the material aspect of readability after treatment, several factors such as wrinkling, inappropriate changes in brightness and color, and deterioration of historical papers due to treatment should be investigated. Considering that yellowness is one of the important factors in reducing the material readability of historical works, in this research, the readability of Whatman and historical papers deacidified with three solutions of calcium hydroxide in water, nano calcium hydroxide in isopropanol and calcium hydroxide in isopropanol with concentration 1000 ppm (0.1 percent) has been paid. The test samples were deacidified by the spray method with three proposed deacidifying solutions. The results of tests after accelerated aging (ISRI 4706) and measurement of yellowness with a Gonio spectrophotometer show that nano calcium hydroxide in isopropanol shows less yellowness than the other two deacidifiers and is more effective and efficient in maintaining the readability of historical papers. خوانایی به معنای توانایی فهم و تفسیر آسان و صحیح اثر هنری است. خوانایی در آثار هنری نشان دهنده واضح بودن و درک‌پذیری آنها است و می‌تواند تاثیرگذاری و ارتباط عمیق‌تری با تماشاگران ایجاد کند. خوانایی در آثار تاریخی دارای دو جنبه جنبه مادی و جنبه معنوی می‌باشد. جنبه مادی، مرتبط با ساختار و اجزای تشکیل‌دهنده اثر است که با آزمایش‌های فیزیکی، شیمیایی و مطالعات فنی می‌توان به این ویژگی‌ها پی برد و جنبه معنوی درواقع دربردارنده‌ معنا، ارزش‌‌‌های فرهنگی و اجتماعی و زیبایی‌شناسی ودیگر شاخصه‌های غیر ملموس اثر می‌باشد. اسیدی شدن یکی از عوامل موثر در زوال، زردی و کاهش خوانایی مادی کاغذهای تاریخی است. به منظور بررسی جنبه مادی خوانایی پس از درمان‌ بایستی عوامل متعددی مانند چروکیدگی، تغییرات نامناسب در روشنایی و رنگ و زوال کاغذهای تاریخی ناشی از درمان بررسی شود. با توجه به این که زردی یکی از عوامل مهم در کاهش خوانایی مادی آثار تاریخی است، در این پژوهش به بررسی خوانایی در کاغذهای واتمن و تاریخی اسیدزدایی شده با سه محلول هیدروکسید کلسیم در آب، نانو هیدروکسید کلسیم در ایزوپروپانول و هیدروکسید کلسیم در ایزوپروپانول با غلظت ppm ۱۰۰۰ ( ۱/۰ درصد) پرداخته شده است. نمونه های آزمون به روش اس‍پری با سه محلول اسیدزدای مطرح شده اسیدزدایی شدند. نتایج آزمایشات پس از پیر‌سازی تسریع شده( ۴۷۰۶ ISIRI ) و اندازه گیری زردی با دستگاه گونیو اسپکتروفتومتر نشان می‌دهد نانو هیدروکسیدکلسیم در ایزوپروپانول نسبت به دو اسیدزدای دیگر زردی کمتری را نشان می‌دهد و در حفظ خوانایی کاغذهای تاریخی موثرتر و کاراتر است.